کتاب های هم مثل آدم ها هستند ! گاهی وقت ها دست سرنوشت به طور اتفاقی ما را با آنها و نویسنده هایشان آشنا می کند به یاد دارم سا ل 79 خیلی اتفاقی ودر جریان ماجرای منحصر به فردی کتاب «دنیای سوفی» یوستین گاردر را از دوستی هدیه گرفتم.

 آن زمان کتاب را شروع کردم اما حوصله ی تمام کردن آن را نداشتم و مطالب فلسفی آن برایم بسیار حجیم بود و نمی توانستم بین آنها ارتباط برقرار کنم. اما چند سال پیش که بنا به مقتضای سنی و محیطم علاقه به  مطالعه ی فلسفه گریبانم را گرفت دوباره به سراغ این کتاب رفتم و تازه فهمیدم چه گنجینه ی عظیمی در کتابخانه ی من خاک می خورده است. دنیای سوفی داستان دختری 14 ساله است که به ناگاه با نامه های اسرار آمیزی که حاوی سوال های هستی شناسی هستند روبه رو می شود و با پی گیری نامه ها وارد ماجرایی غیر طبیعی می شود که با هستی و وجود او رابطه ی مستقیم دارند و او تنها وقتی می تواند از سرنوشت محتوم خودفرار کند  که با فلسفه آشنایی کامل داشته باشد. یوستین گاردر طی این کتاب و در قالب داستان، تاریخ فلسفه ی غرب را به شکلی ساده اما مختصر و مفید بیان می کند.

خواندن این کتاب باعث علاقه مند شدن من به این نویسنده ی توانا شدو پیگیر دیگر آثار او شدم. «راز فال ورق» دومین کتابی بود که از گاردر خواندم.

این کتاب با اینکه بی مایه ی داستانی و تخیلی بیشتری دارد اما همچنان رنگی از فلسفه و هستی شناسی را می توان در آن یافت. کتاب روایت مردی است که ماجرایی را که در دوران کودکی برایش اتفاق افتاده تعریف می کند  که طی جریاناتی او به عالم افسانه و رویا فراخوانده می شود و به کمک این ماجراها می تواند اصل و نسب خود را بیابد و در اینجا هم با سرنوشت موروثی خانواده ی خود مقابله کند و از آن نجات یابد.

«دختر پرتقالی» سومین کتاب بود: شخصیت اصلی این داستان هم مثل دو کتاب دیگر نوجوانی(پسر) است که نامه ایی از پدر فوت شده اش دریافت می کند که پدر در آن نامه داستان زندگیش را برای پسرش شرح می دهد و در واقع طی آن سوالاتی را که فرزندش باید به آنها جواب بدهد تا بتواند عاقلانه زندگی کند مطرح  می کند.

اما کتاب چهارم یعنی «مرد داستان فروش» کمی با سه تای دیگر متفاوت است. این بار داستان روایت مردی است خیالپرداز که کودکی پرمخاطره ای را پشت سر گذاشته و به علت لطمات روحی مشکلات روانی پیدا کرده است. این مرد طرح های داستانی ای را که حاصل خیالپردازی های متوالی اوست می فروشد و این موضوع کم کم برایش تولید مشکل می کند. مرد داستان فروش تا حدودی از سادگی و روانی دیگر داستان های گاردر دور می شود و علاوه بر اینکه از منظر روانشناسی قابل تاویل است دارای بافتی نسبتا سوررئالیستی است.

اما نکات مشترک ساختاری که در این 4 اثر می توان یافت:

1-     تمام داستانها از زاویه ی دید اول شخص روایت می شوند و شخصیت های اصلی یا نوجوان هستند که اتفاقاتی را که برایشان می افتد تعریف می کنند(دنیای سوفی و دختر پرتقالی) و یا بزرگترهایی که برای تعریف و توجیه زمان حال خود نیازمند به بازگشت به گذشته و شرح و بررسی  دوران کودکی و نوجوانی خود هستند(راز فال ورق و مرد داستان فروش).

2-     شخصیت های اصلی داستان همگی خاص و شاید بتوان گفت به نوعی برگزیده هستند تا با حوادثی ورای حوادث عادی و معمولی زندگی ما مواجه شوند تا تقدیری متفاوت برای خود رقم بزنند: سوفی نامه های عجیبی دریافت می کند که او را به سمت یادگیری مفصل فلسفه و آموزش غیر عادی این علم فرا می خواند،  در راز فال ورق راوی داستان کتابچه ای حاوی داستانی اسرار آمیز پیدا می کند که به او در پیدا کردن ریشه های خانوادگیش کمک می کند، جرج در داستان دختر پرتقالی نامه ای از پدرش می یابد که در آن پدر داستان و حوادث غیر عادی و ارادی زندگیش را برای او تعریف می کند و مردداستان فروش دارای توانایی منحصر به فرد خیالپردازی است که زندگی عجیبی در  آینده برایش رقم می زند.

3-     تمام شخصیت های برگزیده با توسل به حوادث و ویژگی های خاص خودشان سرنوشتی که برایشان رقم خورده است را عوض می کنند و در واقع همگی پویا هستند و در آخر کتاب به بینش جدیدی از زندگی و محیط اطرافشان می رسند.

4-     در تمام کتاب ها توجه به مسائل هستی شناسی و نحوه ی خلقت این عالم و موجودات مطرح شده است. گاردر علاقه ی عجیبی به آسمان ودیگر سیارات دارد و شخصیت های کتابش همگی مسحور فضا هستند و به دنبال رازهای سر به مهر آن و می توان تا حدودی نگرش گاردر را به عالم خلقت مادی دانست!

5-     و نکته ی آخر اینکه عنصر تخیل در تمام داستانهای گاردر وجود دارد و هیچ کدام از داستان های او را به طور کامل رئالیستی نمی توان نامید.

سبک نویسندگی گاردر را دوست دارم و از خواند و درگیر شدن با داستانها و حوادثی که برای شخصیت هایش اتفاق می افتد لذت می برم. کتابهای گاردر شما را وادار می کنند تا بیشتر به دوروبرتان دقت کنید و به دنبال پیدا کردن روابط پنهان بین حوادث باشید. زندگی از نظر گاردر معجزه ای اسرار آمیز است که باید آن را مثل معمایی حل کرد تا بتوان واقعا زندگی کرد!

*مشخصات کتابها:

1-دنیای سوفی(داستانی درباره ی تاریخ فلسفه)، ترجمه کوروش صفوی، انتشارات دفتر پژوهش های فرهنگی، 613 صفحه

2-راز فال ورق، ترجمه عباس مخبر، انتشارات مرکز

3-دختر پرتقالی، ترجمه مهوش خرمی پور، انتشارات کتابسرای تندیس، 1386 ، 2400 تومان، 188 صفحه

4-مردداستان فروش، ترجمه مهوش خرمی پور، انتشارات کتابسرای تندیس، 1386، 2800 تومان، 240 صفحه

*جایزه ی ادبی ایران 

ادبیات داستانی معاصر در مملکت ما شکل منظومه ی شمسی را دارد! خورشیدی در وسط و سیاراتی چرخان و متاثردر گرد آن! در منظومه ی داستانی ما بزرگانی ایستاده اند که تقریبا تمام داستان نویسان موفق امروز ( به ویژه کوتاه نویسان) یا مستقیما شاگرد آنها بوده اند یا با واسطه شاگرد شاگردان آنها!

هوشنگ گلشیری یکی از این ستاره های درخشان و به نظر من بزرگترین خورشید این منظومه ی داستانی است که اکثر داستان نویسان مطرح ما یا مستقیما شاگرد او بوده اند یا شاگرد شاگردانش و یا متاثر از سبکش! حسین سناپور از نویسندگانی است که مستقیما شاگرد گلشیری بوده و سالهاست که به تدریس داستان نویسی به مشتاقان این فن می پردازد.

کتا «سمت تاریک کلمات» مجموعه ی ۸ داستان کوتاه است که در سال ۸۴ برنده ی جایزه ی بهترین مجموعه داستان از بنیاد گلشیری شد و سروصداهای زیادی هم برپا کرد!

داستان های این کتاب همه حول محوری واحد می گردند: ارتباط و نیاز به برقراری ارتباط

شخصیت های داستان آدم هایی هستند که در دنیای مدرن ما زندگی می کنند آدم هایی معمولی که همه از تنهایی رنج می برند و نیاز مبرمی به برقراری ارتباط-فهمیده شدن و حرف زدن دارند. سناپور با موفقیت هرچه تمامتر توانسته این وجه از زندگی انسان معاصر را در داستان هایی با طرح های ساده و جذاب و کلماتی خودمانی و امروزی نشان دهد. اصلا هدف نویسنده در عنوان کتاب هم سرایت کرده است: سمت تاریک کلمات! کلمات چند وجه ای که ما هر روز از آنها  استفاده می کنیم اما از کثرت استعمال اهمیت و نیاز به آنها را فراموش کرده و برای همیشه آنها را در تاریکی رها کرده ایم!شخصیت پردازی مهم ترین عنصر این کتاب است و نمایشگر قدرت نویسندگی نویسنده

سمت تاریک کلمات را نشر چشمه با قیمت ۱۱۰۰ تومان منتشر کرده است.

* سلام. ببخشید که این چند وقت نبودم و این خانه کمی گرد گرفته شد. امتحانها به لطف خداوند تمام شدند و یک تابستان شلوغ و ان شاالله پر از کتاب را در پیش خواهیم داشت! امیدم به همراهی و همکاری شماست! در ضمن راجع به قالب هم نظر بدهید. ممنونم

* مدتی است(حدود یک ماه) عده ای از دوستان سایتی را با عنوان جایزه ی ادبی ایران راه اندازی کرده اند که گامی به سوی پیشرفت جامعه ی ادبی مجازی ایران است. به لطف دوستان افتخار این را پیدا کردم تا در بخش معرفی کتاب همکاری کنم و تا امروز ۳ معرفی کتاب(هر شماره یک کتاب شعر و یک کتاب داستان) برای سایت نوشته ام ! بدون جانبداری پیشنهاد می کنم به این سایت سری بزنید و از طرفی خوشحال می شم نوشته هایم را بخوانید و نظر بدهید! شاد و همیشه کتابخوان باشید!